Als het leven verleden is,
de laatste aanraking is geweest,
blijft er nog zoveel ongezegd,
dat je enkel in de stilte leest.
In het ritueel vinden we woorden,
symbolen die zachtjes spreken,
om liefde te vangen in gebaren
en harten voorzichtig te helen.
Kleurpotloden
In de zonovergoten kapel hing een zachte stilte, doordrenkt met kleur. Midden in de ruimte stond de wit houten kist van John, warm en licht als blank papier. Eromheen lagen dozen vol kleurpotloden — in keurige rijtjes, geslepen tot fijne punten, in alle tinten die hij ooit had gebruikt. Rood voor liefde, blauw voor dromen, groen voor hoop.
Eén voor één kwamen de gasten naar voren. Sommigen aarzelend, anderen vastberaden. Ze pakten een kleurpotlood, zochten naar de juiste toon, en bogen zich over de kist. Zijn kleinkinderen tekenden zonnetjes, hartjes en sterren. Zijn zus schreef in zacht paars: “Je gaf kleur aan ons leven.” Een oude vriend koos oranje en krabbelde: “Dank voor je verhalen in lijnen en licht.”
De kist vulde zich met boodschappen, tekeningen, herinneringen — een laatste canvas voor de man die met kleur de wereld mooier maakte. Geen tranen, alleen tinten. Toen de dienst eindigde, leek de kist op een kunstwerk. John zou het prachtig gevonden hebben.
Stenen
De aula was gevuld met de geur van steenkool en aarde — herinneringen die aan de laarzen van de aanwezigen leken te kleven. Op de kist van Henk, zwart gelakt als de schachten waar hij zijn leven had doorgebracht, lag een doek opzijgevouwen. Ervoor stonden kratten met stenen: ruwe brokken leisteen, glimmende stukjes antraciet, dofgrijze keien — verzameld uit de gangen waar hij ooit werkte.
Iedere gast kreeg een steen in handen. Sommigen namen even de tijd, anderen begonnen meteen te tekenen of schrijven. Een kleindochter schilderde een rood hartje op een stuk kolensteen. Een oud-collega kraste met witte verf: “Tot d’r letste daag.”
Terwijl het lied “D’r letste Koempel” van Carboon langzaam door de ruimte dreunde, begon de stoet. Eén voor één liepen mensen naar voren, legden hun beschilderde steen op de kist. Het werd een groeiende stapel van herinnering en verbondenheid, als een laatste mijn, gebouwd met liefde. Toen het lied eindigde, lag hij onder een monument van zijn verleden — zwaar, stoer, vol verhalen. Zoals hij zelf was.
Bloemenband
De zon viel zacht door de hoge ramen van het crematorium, precies zoals tante Mientje het mooi vond — licht, open, vol leven. Rondom haar kist zat een bloemenband, met zorg vastgemaakt. Tussen de naturelkleurige lussen staken pauwenveren omhoog, trots en glanzend. Die hadden wij, als familie, er al in gestoken, als knipoog naar haar flamboyante smaak en haar liefde voor alles wat schitterde.
Aan het begin van de dienst kreeg iedereen een moment om hun eigen meegebrachte bloem erbij te steken. Terwijl “Het Veldboeket” van Thei en Marij de ruimte vulde, liepen de gasten in stilte naar voren. Sommigen hadden een eenvoudige madelief uit eigen tuin, anderen een zonnebloem, een paar klaprozen, een roos of een wilde margriet. Elk bloemetje had een reden — een kleur, een geur, een herinnering. Ze staken de bloemen één voor één in de lusjes van de band, tot die veranderde in een weelderige, bonte krans van liefde.
Aan het begin van de dienst kreeg iedereen een moment om hun eigen meegebrachte bloem erbij te steken. Terwijl “Het Veldboeket” van Thei en Marij de ruimte vulde, liepen de gasten in stilte naar voren. Sommigen hadden een eenvoudige madelief uit eigen tuin, anderen een zonnebloem, een paar klaprozen, een roos of een wilde margriet. Elk bloemetje had een reden — een kleur, een geur, een herinnering. Ze staken de bloemen één voor één in de lusjes van de band, tot die veranderde in een weelderige, bonte krans van liefde.
Aan het eind van de dienst haalden we de bloemenband voorzichtig van de kist en legde hem op een grote, ronde schaal van gevlochten wilgentakken. Samen droegen wij dit veldboeket naar buiten, naar het grasveld onder de oude kastanjeboom. Daar lieten we het liggen, open voor de wind, de bijen, en de lente — precies zoals tante Mientje het gewild zou hebben: vrij, vrolijk, en vol kleur.
Bij het verlaten van de aula kreeg iedereen een gedachtenisprentje mee — met een zachte glimlach van Mientje op de voorkant, en op de achterkant haar favoriete gedichtje. Erbij zat een klein zakje met vergeet-mij-nietjes, om thuis uit te zaaien. Zodat, zelfs lang na vandaag, haar naam zou blijven bloeien. Een zachtblauwe herinnering aan een kleurrijk mens.